Umut Vakfının Silahlı Şiddet Haritası 2019 verilerine göre; meydana gelen 3 bin 623 silahlı şiddet olayının bin 402’sinde tüfeklerin, 132’si beylik silahı olmak üzere bin 465’inde tabancaların toplamda ise 2 bin 867’sinde ateşli silahların, 756’sında ise her türlü kesici, delici aletin kullanıldığı görülüyor. Çalışmaları devam eden teklif TBMM’de yasalaşırsa, pompalı tüfek gibi yivsiz silahlar ile av amaçlı kullanılan her türlü kesici aletin internetten reklamı ve satışı yapılamayacak.
Yasağa uymayanlara 50 bin lira para cezası verilecek. Yaşar Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi ve Umut Vakfı Yönetim Kurulu Üyesi Prof. Dr. Timur Demirbaş, daha önce bu yönde birçok çağrıda bulunduklarını belirterek, “Umut Vakfı’nın 2019 Silahlı Şiddet Raporu ve Haritası verilerine göre; Türkiye genelinde yaşanan 3 bin 623 silahlı olayın yüzde 60’ında tüfekler ve kesici, delici aletlerin kullanıldığı görülüyor. Bu nedenle bir tıkla internetten silah alımının önüne geçecek bu düzenlemeyi çok olumlu buluyoruz” diye konuştu.
Çağrıda bulunulmuştu
Prof. Dr. Demirbaş, özellikle pompalı tüfeklerin, internetten satışı yasak olmasına karşın bugüne kadar yasa dışı olarak sosyal medya ve çeşitli sitelerde reklamları yapılarak yaş, sabıka vb. hiçbir sorgulama yapılmadan, bir tıkla rahatlıkla 400-500 TL gibi rakamlara satın alınabildiğini hatırlattı. Prof. Dr. Demirbaş, bu durumun önüne geçilmesi için hem bir hukukçu hem de bireysel silahlanmaya karşı mücadele eden Umut Vakfı Yönetim Kurulu Üyesi olarak defalarca çağrıda bulunduklarını belirtti. Timur Demirbaş, İçişleri Bakanlığınca 2018 Ekim’de, düğün ve nişan törenlerinde, uğurlama ve spor karşılaşmaları sonrası kutlamalarda havaya ateş açılmasının engellenmesi için 81 ilin valiliklerine genelge gönderildiğini ve Umut Vakfı olarak söz konusu genelgeyi memnuniyetle karşıladıklarını belirterek, “4 Şubat’ta birinci ölüm yıl dönümünü andığımız Umut Vakfının kurucusu rahmetli Nazire Dedeman, İçişleri Bakanına bizzat teşekkür mesajı göndermişti” ifadelerini kullandı.
“Bir an önce yasalaşmasını diliyoruz”
Prof. Dr. Demirbaş, şöyle devam etti:
“Aynı memnuniyeti şimdi de çalışmaları devam eden yeni yasa teklifi için yaşıyoruz. Sportif amaçlı kullanılan av tüfekleri, bıçakları, yivsiz olarak nitelendirilen pompalı tüfeklerin internet üzerinden satışına, pazarlanmasına ve reklamının yapılmasına, bu konuda televizyonlar aracılığı ile de reklam yapılmasına yasak gelmesi, bu yasağa uymayanlar için 50 bin lira para cezası uygulanması öngörüldüğünü öğrendik. Bu teklifin bir an önce yasalaşmasını diliyoruz."
Ruhsatsız av tüfeği-pompalı silah sorunu
Demirbaş, Umut Vakfının Silahlı Şiddet Haritası 2019 verilerinin önceki gün açıklandığını belirterek, basına yansıyan olaylardan derlenen rapora göre; 2019 yılında meydana gelen 3 bin 623 silahlı şiddet olayında 2 bin 211 kişinin öldüğünü, 3 bin 736 kişinin de yaralandığını belirtti.
Demirbaş, “Bu silahlı olayların bin 402’si her tür tüfek, 132’si beylik silahı olmak üzere bin 465’i tabanca toplamda ise 2 bin 867’sinde ateşli silahların, 756’sında ise her türlü kesici, delici aletin kullanıldığı görülüyor. Bu olayların sırasıyla yüzde 39 ve yüzde 21 olmak üzere toplam yüzde 60’ında tüfek ve kesici aletlerin, yüzde 40’ında da tabancaların kullanıldığını görüyoruz. Tüm kentlerimizde bir olayda olsa silahlı şiddet basına yansımış bulunuyor” diyerek olayın boyutlarına dikkat çekti.
Bölgelere göre rapor
Bölgelere baktığımızda, doğal olarak nüfusun ve iş hayatının yoğun olduğu, ayrıca yoğun göç yaşanan bölgelerde, kentlerde 2019 yılında da daha çok olay yaşandığı görüldüğünü belirten Prof. Dr. Demirbaş, “Büyük nüfus yoğunluğuna sahip Marmara Bölgesi Türkiye genelinde en çok silahlı şiddet olaylarının basına yansıdığı bölge. Marmara’yı İç Anadolu, Akdeniz, Karadeniz ve Ege izliyor. Ege Bölgesi'nde yerel ve ulusal basına yansımalara baktığımızda İzmir’de 160 olay dikkat çekerken bu kenti 98 olayla Aydın, 47 olayla Manisa, 45 olayla Denizli, 33 olayla Kütahya, 29 olayla Muğla, 26 olayla Afyon’da, 11 olayla Uşak izliyor” dedi.
Hapis cezası önerisi
Prof. Dr. Timur Demirbaş, yeni yasa teklifinin sevindirici olduğunu, ancak yine de özellikle birçok masum insanı hayattan koparan pompalı tüfeklerle ilgili cezaların mevcut haliyle yetersiz kaldığını vurguladı. Timur Demirbaş, “Ruhsatsız tabanca taşıyan kişi 6136 Sayılı Kanunun 13. maddesi gereğince 3 yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılabilmekte; silah veya mermilerin sayı veya nitelik bakımından otomatik tabanca vb. gibi vahim olması halinde ise bu ceza 8 yıla kadar çıkabilmektedir.
Bu cezalar caydırıcı olurken ruhsatsız av tüfeği ya da pompalı tüfekle yakalanan kişilerin ve onlara bu silahları sorumsuzca hiçbir belge talep etmeden satanların yalnızca idari para cezası alması caydırıcı olmamakta. Birçok suçta bu tüfekler kullanılmaktadır. Yaptırımların ruhsatsız tabancalarda olduğu şekilde hapis cezası gibi seçeneklerle caydırıcı hale getirilmesi ve etkin mücadele durumunda bu suçlarda azalma olacaktır. Aynı cezaların, kanuna uygun satış yapmayanlar için de uygulanması, bu tip olayların önüne geçecektir” diyerek önerilerde bulundu.